Μείωση κατά 1,5 δισ.ευρω εμφάνισαν οι καταθέσεις τον ιδιωτών και επιχειρήσεων τον Ιανουάριο, υποχωρώντας στα 119,7 δισ. ευρω από 121,4 δισ. ευρώ το Δεκέμβριο του 2016.Σύμφωνα με τα στοιχεία της Τραπέζης της Ελλάδος οι καταθέσεις επιχειρήσεων μειώθηκαν κατά 562 εκατ. ευρω, ενώ μείωση κατά 972 εκατ. ευρώ παρουσίασαν, τον Ιανουάριο του 2017, οι καταθέσεις των νοικοκυριών και των ιδιωτικών μη κερδοσκοπικών ιδρυμάτων έναντι αύξησης κατά 2,176 δισ. ευρώ τον προηγούμενο μήνα.

Μείωση κατά 1,4% εμφάνισαν τον Ιανουάριο και οι χορηγήσεις των τραπεζών σε ετήσια βάση. Ο ετήσιος ρυθμός μεταβολής της συνολικής χρηματοδότησης του ιδιωτικού τομέα διαμορφώθηκε στο -1,6% από -1,4% τον προηγούμενο μήνα. Η μηνιαία καθαρή ροή της συνολικής χρηματοδότησης προς τον ιδιωτικό τομέα ήταν αρνητική κατά 885 εκατ. ευρώ έναντι θετικής καθαρής ροής 124 εκατ. ευρώ τον προηγούμενο μήνα.

Η μηνιαία καθαρή ροή της χρηματοδότησης προς τις επιχειρήσεις, τον Ιανουάριο του 2017, ήταν αρνητική κατά 643 εκατ. ευρώ έναντι θετικής καθαρής ροής 296 εκατ. ευρώ τον προηγούμενο μήνα και ο ετήσιος ρυθμός μεταβολής διαμορφώθηκε στο -0,4% από 0,1% τον προηγούμενο μήνα. Ειδικότερα, ο ετήσιος ρυθμός μεταβολής της χρηματοδότησης των μη χρηματοπιστωτικών επιχειρήσεων διαμορφώθηκε στο -0,4% από 0,1% τον προηγούμενο μήνα και η μηνιαία καθαρή ροή της χρηματοδότησης τους ήταν αρνητική κατά 451 εκατ. ευρώ έναντι θετικής καθαρής ροής 27 εκατ. ευρώ τον προηγούμενο μήνα. Ο ετήσιος ρυθμός μεταβολής της χρηματοδότησης των ασφαλιστικών επιχειρήσεων και των λοιπών χρηματοπιστωτικών ιδρυμάτων διαμορφώθηκε στο 0,1%, τον Ιανουάριο του 2017, αμετάβλητος σε σχέση με τον προηγούμενο μήνα, ενώ η μηνιαία καθαρή ροή της χρηματοδότησής τους ήταν αρνητική κατά 191 εκατ. ευρώ έναντι θετικής καθαρής ροής 269 εκατ. ευρώ τον προηγούμενο μήνα.

Τέλος, αρνητική κατά 221 εκατ. ευρώ ήταν η μηνιαία καθαρή ροή της χρηματοδότησης προς τους ιδιώτες και τα ιδιωτικά μη κερδοσκοπικά ιδρύματα τον Ιανουάριο του 2017, έναντι αρνητικής καθαρής ροής 157 εκατ. ευρώ τον προηγούμενο μήνα και ο ετήσιος ρυθμός μεταβολής διαμορφώθηκε στο -2,8%, αμετάβλητος σε σχέση με τον προηγούμενο μήνα.

Είναι χαρακτηριστικό ότι ο δωδεκάμηνος ρυθμός μείωσης από 23,5% στο τέλος του Δεκεμβρίου 2015 περιορίσθηκε σταδιακά στο 9% και 6,1% στα τέλη του Απριλίου και Μαΐου 2016 και έλαβε θετικό πρόσημο στο τέλος του Ιουνίου (+0,5%) και ακόμα μεγαλύτερο στο τέλος του Ιουλίου και περισσότερο του Αυγούστου 2016 (+1,7% και +2,4%), ενώ τον Σεπτέμβριο αυξήθηκαν κατά 1,6%. Ταυτόχρονα τον Οκτώβριο οι ιδιωτικές διευρύνθηκαν σημαντικά κατά 2,9%, σε δωδεκάμηνο ρυθμό, λόγω της αύξησης κατά 1,7% των καταθέσεων των νοικοκυριών και κατά 9,2% των επιχειρήσεων, υποδεικνύοντας την βελτίωση του κλίματος εμπιστοσύνης στην Ελληνική οικονομία.

Όπως αναφέρεται στην ανάλυση της Alpha Bank, oι καταθέσεις του ιδιωτικού τομέα σε μηνιαίες συναλλαγές επιτάθηκαν τον Οκτώβριο του 2016 κατά 1.160 εκατ. ευρώ με αποτέλεσμα το υπόλοιπο των ιδιωτικών καταθέσεων να αυξηθεί σε 124.632 εκατ. ευρώ στο τέλος του Οκτωβρίου 2016, από  123.472 εκατ.ευρώ στο τέλος του Σεπτεμβρίου 2016 και 121.080 εκατ. ευρώ στο τέλος του Οκτωβρίου του 2015.

Σύμφωνα με τους αναλυτές της τράπεζας, η ευνοϊκή εξέλιξη των καταθέσεων των ιδιωτών εντός του Οκτωβρίου (1.160 εκατ.ευρώ), προήλθε κυρίως από την αύξηση των καταθέσεων των νοικοκυριών (729 εκατ.ευρώ) ακολουθούμενη από την αύξηση των καταθέσεων των επιχειρήσεων (431 εκατ.ευρώ).

Η αύξηση των καταθέσεων των νοικοκυριών οφείλεται στην ενίσχυση των καταθέσεων προθεσμίας κατά 345 εκατ. ευρω σε μηνιαία βάση σε συνδυασμό με την αύξηση κατά 439 εκατ. ευρώ των καταθέσεων ταμιευτηρίου και της προθεσμίας κατά 345 εκατ. ευρώ.  Επισημαίνεται η σημαντική αύξηση των καταθέσεων μιας ημέρας στο σύνολο του ιδιωτικού τομέα (καταθέσεις όψεως και ταμιευτηρίου), το υπόλοιπο των οποίων τον Οκτώβριο 2016 διαμορφώθηκε σε 74,4 δισ. (Σεπτέμβριος 2015: 70,6 δισ.) και συνδέεται και με τη αυξανόμενη διάδοση των χρεωστικών και των πιστωτικών καρτών και των ηλεκτρονικών πληρωμών κυρίως ύστερα από την επιβολή του εβδομαδιαίου ορίου στις αναλήψεις από 28.6.15.

Είναι γεγονός, όπως αναφέρεται στην ανάλυση,  ότι οι έντονες εκροές καταθέσεων της περιόδου Σεπτεμβρίου 2014-Ιουνίου 2015 (42,5 δισ.) σταμάτησαν με την επιβολή περιορισμών στις αναλήψεις μετρητών. Σημειώνεται επίσης ότι οι συνολικές ιδιωτικές καταθέσεις του Οκτωβρίου 2016 των 124,6 δισ.ευρώ υπολείπονται κατά 113,2 δισ. έναντι του μεγίστου υπολοίπου καταθέσεων ιδιωτών των 237,8 δισ. ευρώ που παρατηρήθηκε τον Σεπτέμβριο του 2009.

Τέλος, το σύνολο των καταθέσεων στο τραπεζικό σύστημα που περιλαμβάνει, εκτός των καταθέσεων των ιδιωτών και τις καταθέσεις της γενικής κυβέρνησης και των κατοίκων εξωτερικού, τότε το σύνολο των καταθέσεων στον τραπεζικό τομέα αυξάνονται αισθητά κατά 2,7%, σε ετήσια βάση, από 143,4 δισ. ευρώ τον Οκτώβριο του 2016 σε 139,6 δισ. τον Οκτώβριο του 2015.

Οι αναλυτές της Alpha Bank, εκτιμούν ότι η αναμενόμενη ολοκλήρωση της δεύτερης αξιολόγησης της εφαρμογής του τρίτου προγράμματος οικονομικής προσαρμογής σε συνάρτηση με την παρατηρούμενη χαλάρωση των περιορισμών στην κίνηση κεφαλαίων, θα θωρακίζει περαιτέρω την εμπιστοσύνη, με αποτέλεσμα τη προσέλκυση αποταμιεύσεων στο εγχώριο τραπεζικό σύστημα.

ΑΠΕ-ΜΠΕ

Σύμφωνα με τα παραδείγματα που αναφέρει η Ένωση οι προτάσεις των τραπεζών:

– Δεν αναφέρουν το Συνολικό Επιτόκιο της προτεινόμενης ρύθμισης, π.χ. αναφέρουν επιτόκιο ΒΕΚ+0,60 Εισφορά ν.178 + περιθώριο 3,10% με αποτέλεσμα ο καταναλωτής να αναρωτιέται εύλογα με ποιο επιτόκιο επιβαρύνεται. Στην συγκεκριμένη περίπτωση προφορικά του ανέφεραν ότι περίπου το επιτόκιο είναι 8,60%, καθώς και ότι η μηνιαία δόση του δανείου ανά 3ετία θα προσαυξάνεται με επιπλέον 26,70 ευρώ.

– Σε ορισμένες περιπτώσεις πρότασης ρύθμισης στεγαστικών δανείων, το επιτόκιο αυξάνεται με την αύξηση του περιθωρίου της τράπεζας.

– Ζητούν εξασφαλίσεις, όπως την θέση εγγυητή ή την προσημείωση ακινήτου ακόμα και για μικρές οφειλές 5.000 -15.000 ευρώ.

– Σε ορισμένες περιπτώσεις παρατηρείται μεγάλη καθυστέρηση στην αποστολή των απαντητικών επιστολών προς τους δανειολήπτες, η οποία υπερβαίνει την τετράμηνη προθεσμία που ορίζει ο κώδικας.

– Δεν λαμβάνουν υπόψιν τις εύλογες δαπάνες διαβίωσης (π.χ. για μηνιαίο εισόδημα από σύνταξη 950 ευρώ και με σοβαρά προβλήματα υγείας, καταναλωτικό δάνειο, η τράπεζα ζητά δόση μηνιαία 640 ευρώ).

– Οι τράπεζες δεν επιχειρούν να συνεργαστούν μεταξύ τους, ώστε να επιδιώξουν την εξεύρεση κοινά αποδεκτής λύσης στις περιπτώσεις, που ο καταναλωτής έχει οφειλές σε περισσότερες τράπεζες.

– Οι δανειολήπτες, προκειμένου να μη γίνουν ληξιπρόθεσμες οι δόσεις, αναγκάζονται να υπογράφουν συχνά ασύμφορες ρυθμίσεις προσωρινού χαρακτήρα για 1 – 3 έτη, καταβάλλοντας ένα μικρό ποσό, χωρίς πρώτα να έχουν μελετήσει τους όρους και τις μελλοντικές δεσμεύσεις που αναλαμβάνουν.

– Δεν χορηγείται σχέδιο σύμβασης και ενδεικτικός πίνακα αποπληρωμής, πριν υπογράψει ο καταναλωτής, με αποτέλεσμα οι καταναλωτές να αναγκάζονται να υπογράφουν τις συμβάσεις, σε καθεστώς αδιαφάνειας, χωρίς προηγουμένως να τις έχουν μελετήσει, αλλά και να συμβουλευθούν ενώσεις καταναλωτών ή το δικηγόρο τους. Η άρνηση των τραπεζών να παρέχουν γραπτά τις απαραίτητες πληροφορίες στους καταναλωτές και τους έντυπους όρους της σύμβασης ρύθμισης, πριν από τη σύναψή της, αποτελεί – τονίζει η ΕΚΠΟΙΖΩ – ευθεία παράβαση του Κώδικα Δεοντολογίας.

Η Ένωση ζητά την παρέμβασή της Τράπεζας της Ελλάδος, καθώς και των συναρμόδιων υπηρεσιών, ώστε να αποκατασταθεί η διαφάνεια και να εφαρμοστεί ο κώδικας δεοντολογίας.

Επίσης, καλεί τους καταναλωτές να μην αποδέχονται προτάσεις, οι οποίες δεν είναι σαφείς και δεν πληρούν τις προϋποθέσεις του κώδικα δεοντολογίας και να ζητούν το σχέδιο της σύμβασης και ενδεικτικό πίνακα μηνιαίων δόσεων, ώστε να συμβουλεύονται τις ενώσεις καταναλωτών.

Στην εγκύκλιό της η ΓΓΔΕ διευκρινίζει ότι:

– Σε περιπτώσεις κατασχέσεων απαιτήσεων στα χέρια τρίτων δεν επιτρέπεται κατάσχεση μισθών, συντάξεων και ασφαλιστικών βοηθημάτων που καταβάλλονται περιοδικά, εφόσον το ποσόν αυτών μηνιαίως είναι μικρότερο των 1.000 ευρώ.

Στις περιπτώσεις που υπερβαίνει το ποσόν αυτό, επιτρέπεται η κατάσχεση επί του 50% του υπερβάλλοντος των 1.000 ευρώ ποσού και μέχρι του ποσού των 1.500 ευρώ. Για πάνω από 1.500 ευρώ επιτρέπεται η κατάσχεση επί του συνόλου του υπερβάλλοντος ποσού.

– Το ακατάσχετο των καταθέσεων σε πιστωτικά ιδρύματα σε έναν και μοναδικό ατομικό ή κοινό λογαριασμό είναι 1.250 ευρώ, μηνιαίως, για κάθε φυσικό πρόσωπο και σε ένα μόνο πιστωτικό ίδρυμα. Στην περίπτωση που ο μισθός ή η σύνταξη κατατίθεται σε τραπεζικό λογαριασμό, απαιτείται η γνωστοποίησή του με την υποβολή ηλεκτρονικής δήλωσης στο πληροφοριακό σύστημα της Φορολογικής Διοίκησης.

– Η διαδικασία της αναγκαστικής είσπραξης οφειλών (επιβολή κατάσχεσης επί κινητών και ακινήτων του οφειλέτη, κατάσχεση στα χέρια τρίτου, έκδοση προγράμματος πλειστηριασμού κινητών και ακινήτων) αναστέλλεται σε περίπτωση υπαγωγής των οφειλών σε πρόγραμμα νομοθετικής ρύθμισης ή διευκόλυνσης τμηματικής καταβολής οφειλής και τήρησης των όρων αυτών, καθώς και σε περίπτωση εκ του νόμου αναστολής ή κατόπιν απόφασης Δικαστηρίου.

– Ποινική δίωξη για μη καταβολή χρεών υποβάλλεται υποχρεωτικά από τον προϊστάμενο ΔΟΥ ή του Ελεγκτικού Κέντρου που έχει την αρμοδιότητα για την επιδίωξη είσπραξης της οφειλής προς τον Εισαγγελέα Πρωτοδικών της έδρας του, εφόσον δεν καταβάλλονται τα βεβαιωμένα στη Φορολογική Διοίκηση χρέη (προς το Δημόσιο, τα νομικά πρόσωπα δημοσίου δικαίου, τις επιχειρήσεις και τους οργανισμούς του ευρύτερου δημόσιου τομέα) για χρονικό διάστημα μεγαλύτερο των τεσσάρων μηνών και υπερβαίνουν το συνολικό ποσόν των 100.000 ευρώ.